Interview

Wildcardwinnaar Lisa Foster over haar animatiefilm 'Heen en Weer'

De Nederlandse Lisa Foster won een Wildcard Animatie voor haar KASK-afstudeerfilm 'Heen en Weer'.
Lichting 2018

Lees meer over

06.03.2019 Sofie Rycken

De Wildcard Animatie van het Vlaams Audiovisueel Fonds (t.w.v. €60000) ging eind vorig jaar naar Lisa Foster voor haar KASK-afstudeerfilm 'Heen en Weer', een animatiefilm over individuele ritmes die samengaan, botsen of helemaal niet met elkaar in contact komen. Tijd voor een gesprek met dit jong Nederlands talent.

Hoe komt een illustrator uit Groningen in Gent terecht?
Foster: Ik studeerde Illustratie & Animatie aan Academie Minerva in Groningen toen ik de kans kreeg om een jaar in Gent te studeren – een Erasmusjaar, eigenlijk. Dat was zo’n bijzondere ervaring dat ik naar België verhuisd ben. En ik heb niet meteen plannen om hier weg te gaan.

Wat haalde KASK dan in je naar boven?
Foster: Ik kreeg er heel veel vrijheid – bijna te veel – terwijl ik gewend was om heel opdrachtgericht te werken. In België kijken ze echt naar wat je werk vertelt over wie je bent. Het mag allemaal wat subtieler. Ik had mijn eigen stijl nog niet echt gevonden en ben daar meer op gaan focussen. Ik had helemaal geen probleem met mijn opleiding in Groningen, maar in Gent voelde ik dat ik meer groeide als maker.

Heb je nu wel een handelsmerk? Zit er een lijn in je films?
Foster: Dat denk ik wel. Visueel experimenteer ik graag – maar tegelijkertijd houd ik van duidelijke beelden, strakke lijnen en veel kleur. Ik wil dat mijn werk expressief is, dat er veel emotie uit spreekt. Het is niet omdat de stijl experimenteel is dat ik het verhaal niet klein kan houden. Het is net door het persoonlijk te houden, dat veel mensen er iets in kunnen herkennen.

 


'Heen en Weer'

 

Is er een specifiek lightning bolt-moment geweest dat 'Heen en Weer' inspireerde?
Foster: Nee, dat ging heel geleidelijk aan. In het begin was ik zelfs nog niet zeker of het een film zou worden of een installatie. Een nieuw project begint bij mij altijd redelijk intuïtief, met een klein idee. Bij deze film wou ik vooral technisch iets uitproberen. En hoe meer ik experimenteerde, hoe meer inspiratie ik kreeg. Ik koos voor stappende mensen en dansende koppels – beelden waarin contact en ritme samenkomen.

Bij welke techniek ben je uiteindelijk beland?
Foster: Ik heb een laag gemaakt met animatie en dat beeld probeerde ik voor een deel weer uit te vegen door er overheen te gaan met witte verf en water. Elke laag fotografeerde ik. Op die manier zie je echt een stroom van mensen en komt er een ritme in. Oorspronkelijk wou ik één canvas telkens opnieuw gebruiken, maar op een bepaald moment brokkelt de verf af en wordt je doek onbeschilderbaar. In totaal heb ik uiteindelijk vier doeken gebruikt.

Heb je ze nog?
Foster: Ik weet zelfs niet waar ze zijn. (lacht) Ik heb gewerkt in een atelier op school en uiteindelijk moest alles daar weg. Wie weet zijn ze toen gewoon bij het afval beland. Tsja. Zoveel plaats heb ik ook weer niet! En de film gaat voor een stuk over vergankelijkheid dus het past ook wel…

Ben je een snelle werker?
Foster: Dat ligt eraan. Animatie is tijdrovend. En bij deze film moest ik elk beeld, elke laag opnieuw drogen met de haardroger... Maar tekenen doe ik op zich wel snel. Modeltekenen vind ik geweldig en dat gaat heel snel. Ik verlies me niet in details, ik wil gewoon een beeld dat toont wat ik wil laten zien.

Ik wil dat mijn werk expressief is, dat er veel emotie uit spreekt.

Zit er een betekenis achter het kleurgebruik, het rood en blauw?
Foster: Niets specifiek. Ik wou heel minimalistische kleuren gebruiken. Qua schilderkunst heb ik me gefocust op Gerhard Richter en Marlène Dumas. Net als Richter gebruik ik een soort techniek waarbij het originele schilderij aangetast wordt. Een soort vervaging van het beeld. Vooral de betekenis die Richter hierin legt, vind ik interessant: hij laat de kijker twijfelen over welke werkelijkheid ze kunnen waarnemen en zien. Zijn visuele stijl is heel divers maar er valt wel een soort samenhang te vinden in de concepten van zijn werken. Dumas was heel erg bezig met zich baseren op een afbeelding en daar iets totaal anders van maken. Het is interessant hoe zij de betekenis van het beeld helemaal verandert.

Naast het visuele is ook de soundtrack van 'Heen en Weer' heel bepalend. Hoe kwam die tot stand?
Foster: Een vriendin die bij mij in de klas zat, maakt wel eens illustraties voor Kraak en kende een aantal muzikanten daar. Zij verwees me naar Jürgen De Blonde. Ik liet hem de beelden zien, vertelde wat ik belangrijk vond en hij maakte een heleboel mogelijke interpretaties. Het is een redelijk abstract concept, dus we hebben samen gezocht wat het beste werkt. Ik wou vooral niet laten horen wat je ziet – de muziek mocht geen echo zijn. En ik wilde ook niets te cheesy.

Was het moeilijk om het einde van de film te bepalen?
Foster: Eigenlijk is er geen einde voor mij. Gezien het concept van de film zich baseert op ritme heb ik me vooral daar op gefocust in de montage. Ik wou een soort oneindig gevoel vastleggen. Ik heb gebruik gemaakt van een opbouw en afbouw in montage zodat de kijkers geleidelijk werden meegevoerd door ritmes.

Hoe kwam je bij de titel?
Foster: Die vond ik pas helemaal op het laatste nippertje. Ik wist het echt niet… Ik ben niet goed met taal, ik heb dyslexie. En heel toevallig kwam ik op 'Heen en Weer'. Toen bleek dat één van mijn mentoren dezelfde titel had voor zijn afstudeerfilm wou ik meteen iets anders vinden, maar uiteindelijk vat het wel mooi wat de film vertelt.

Koos je bewust voor een film zonder dialoog?
Foster: Ik wil graag meer werken met taal en dialoog in mijn films, tot nu toe heb ik dat nog niet veel gedaan. Ik zie me niet zelf een dialoog schrijven, maar ik wil wel iets meer verhalend werken.

 


Lisa Foster met de VAF Wildcard Animatie 2018 © Kortfilmfestival Leuven

 

De jury was “emotioneel geraakt door deze wat atypische film met een subtiel narratief.” Had je de Wildcard zien aankomen?
Foster: De Wildcard was een totale verrassing. Ik ging er van uit dat mensen meer aangetrokken zouden zijn tot een verhaal. En dat deze film een kleinere groep mensen zou aanspreken, dat dit soort werk moeilijker te verkopen of te vatten is.

Heeft deze film je al veel naar festivals gebracht?
Foster: Vorig jaar heb ik helaas weinig gezien, ik was hard aan het werken. Nu is het heel leuk om naar festivals te gaan waar mijn film getoond wordt, zoals KLIK Amsterdam. Het zijn altijd intense bezoeken; na vijf dagen vol films zit je hoofd overvol. Maar als ik er ben, probeer ik bewust naar allerlei verschillende genres te kijken en dat is sowieso boeiend.

Heb je tijdens het productieproces van een nieuwe film ooit last van twijfel?
Foster: Ik kan wel onzeker zijn over wat ik aan het maken ben en soms moet ik een project even laten liggen. Ik vind het niet erg als mensen eens komen kijken, maar verwoorden waar ik mee bezig ben is lastig. Ik laat het werk liever voor zich spreken. Mijn mentor, Rob Breyne van KASK, snapt hoe ik denk en geeft heel eerlijke feedback. Hij ziet vooral de mogelijkheden, en spreekt het bewust niet te veel met me door.

Hoe ziet je werkplek eruit?
Foster: Ik heb een computer, een lichtbak voor traditionele tekenanimatie, een scanner en een groot tekentablet, dat lijkt me zo wat de basisuitrusting voor animatiefilm. Maar omdat ik graag experimenteer zit ik zeker niet de hele tijd aan mijn computer. Ik teken, schilder, gebruik water, fotografie… Toen ik nog op kot zat hingen mijn muren vol – alles wat me inspireerde hing ik omhoog met tape. Nu ben ik gaan samenwonen, in een strak appartement en zijn mijn muren nogal kaal. Dingen mooi ophangen in lijstjes is niets voor mij, dus ik wil snel weer een atelier hebben waar ik me helemaal kan laten gaan.

Heb je naast schilderkunst – en film - nog andere artistieke liefdes?
Foster: Ik lees en koop veel graphic novels. Ken je Sam Vanallemeersch? Hij heeft een supermooie stijl, fijn en toch effectief. En Brecht Evens, natuurlijk. Ik houd van de unieke manier waarop hij verhalen vertelt. Hij kan het allemaal: iets heel minimalistisch neerleggen en heel complexe figuren en afbeeldingen weergeven. En altijd blijft het duidelijk.

Wat zijn je plannen voor de toekomst?
Foster: Mijn volgende filmproject is nog een te groot vraagteken om veel over te zeggen, vrees ik. Ik wil een eigen atelier en ben ook op zoek naar een studio – ik wil graag beïnvloed worden door anderen met wie ik mijn passies deel. Ik sta altijd open om met andere mensen samen te werken.

Coverfoto © Lisa Foster