Hotel Straussberg
rating

Duur: 27 min. | Land: Duitsland | Regie: Jan Soldat | Scenarist: Jan Soldat | Producent: Jan Soldat

Duits documentairemaker Jan Soldat kiest resoluut voor genrefilms. Op één jaar tijd draaide hij drie documentaires over een private semi-gevangenis waar mannen zich vrijwillig laten opsluiten en folteren. Hotel Straussberg is daar een van. Met zijn eerdere kortfilms Law and Order (2012, het jaar daarop te zien op Strangelove Festival Antwerpen) en The Incomplete (2013) heeft Hotel Straussberg het topic en de aanpak gemeen: fetisjering en (BD)SM bij homoseksuele mannen. 

Slaven, ketens, handboeien en - kettingen ... Het klinkt dan wel obscuur, maar wat de films uniek maakt is de onpartijdigheid van de regisseur. Soldat geeft onomwonden, mits strategische cameraplaatsing, weer wat de mannen onder elkaar doen in Hotel Straussberg (de naam van de semi-gevangenis waar de mannen verblijven). Maar hij vermijdt dramatiek of zwaarte, net door zijn lange, stilstaande shots en afstand.  “Ik ben erg strikt over wat ik in beeld wil”, verklaart Soldat. “Ik wil mijn personen steeds volledig in beeld, ik beweeg mijn camera nooit als daar geen motivatie toe is." Wat Soldat doet is uniek, zijn stempel herkenbaar: op een ogenschijnlijk lowbudget, afstandelijke manier intieme taferelen weergeven.

Of hoe iets wat ruw klinkt – gevangenis, foltering, SM – ook week is.

Waar Soldat de folteringen toont, toont hij ook de alledaagse conversaties tussen de mannen (over hoe snel je kaal wordt bijvoorbeeld). Waar hij de mannen in eenzaamheid portretteert, met de handen geboeid in een folterkamer, toont hij ook de lichtheid van het bestaan wanneer drie geketende mannen trachten te voetballen met een houtblokje. Wat niet lukt, net door die enkelboeien. We horen of zien enkele aanzetten van hoe de mannen elkaar geselen, maar we zien ook de lichaamswarmte die ze na afloop nodig hebben. Of hoe iets wat ruw klinkt – gevangenis, foltering, SM – ook week is. Soldat trekt met Hotel Straussberg een moeilijk thema open en relativeert tal van vooroordelen, onttrekt die SM-beleving weg van het label abnormaal.

De film werd op Go Short 2015 bekroond tot beste Europese documentaire, waarmee Soldat bewijst dat zijn films lang niet meer enkel op genre filmfestivals thuishoren, maar ook op grote filmfestivals – de nominaties volgend die hij eerder ontving voor filmfestivals in Berlijn, Hamburg en Rome.

Sarah Skoric