FRAMED – De beste Vlaamse korte animatiefilms (2010-2015)

 

Selected Shorts, het dvd-label waaronder Dalton Distribution meer dan jaarlijks het beste van de vooral nationale kortfilmwereld verzamelt, is alweer aan haar 22ste compilatie-dvd toe.

 

De focus ligt dan wel vooral op het kruin van de Vlaamse fictie – jaarlijks steevast goed voor één dvd –, maar er is ook ruimte voor een sporadische, thematische dvd-compilatie. Dus: niet enkel fictie, maar ook bijvoorbeeld een kortfilmcompilaties voor jonge kijkertjes (Selected Shorts 4, 11, 16, 18, 20), voor de liefhebber van experimentele (Selected Shorts 12 – Labo) of humoristische films (Selected Shorts 5).

 

Nu wordt dus ook de liefhebber van de Vlaamse animatiefilm eindelijk beloond voor het lange wachten, met een bloemlezing van zestien titels uit een periode van vijf jaar (2010-2015). 'Selected Shorts 21' biedt ons immers het kruin van de Vlaamse animatiefilms, en daar staan uiteraard enkele voor het label evidente titels tussen (Selected Shorts is immers de distribitiewerking die organisch voortvloeide uit het festival Internationaal Kortfilmfestival Leuven).

 

 

De selectie

Denk maar aan de winnaars van de Publieksprijs op het Internationaal Kortfilmfestival van Leuven in 2010 (Memee van Evelyn Verschoore), 2011 (Crayon d’ amour van Gert Driesen), 2013 (Mia van Wouter Bongaerts) en 2014 (Oma van Karolien Raeymaekers).

 

Maar ook VAF-Wildcardwinnaars van 2011 (Shattered Past van Boris Sverlow) en van 2014 (Het Paradijs van Laura Vandewynckel)

 

Zes van de zestien titels zijn dus grote prijswinnaars op het IKL. “De compilatie getuigt van de variatie en speelsheid van het genre”, staat te lezen op de 'achterflap', “(maar) bovenal van het geweldige talent en virtuositeit van de Vlaamse animatiefilmmakers.” Los van dat het allemaal animatiefilms zijn van maximum zeventien minuten (Oh, Willy... is de langste), gemaakt door Vlaamse filmakers in de periode 2010 – 2015 én vertoond op het IKL, zijn de animatiestijlen inderdaad divers.

 

Hebben we nog oude-mensen-melancholie en liefde in Oma, Memee en Vol Au Vent (van Isabel Bouttens) – inclusief mooie, warme kleuren met veel sepia – dan leunen Shattered Past van Boris Sverlow en Raoul Servais’ Tank meer aan bij donkere, getroubleerde (politieke) situaties.

 

 

 

Iconologie

Gelukkig trouwens dat die laatste, België’s grootste animatie-icoon, nog op de dvd staat – het was van 2003 immers geleden dat Servais nog een film uitbracht. Al is Tank (2015), gebaseerd op een gedicht van de Franse pacifist Jean Jouve, over het gebruik van de nieuwe oorlogsmachine – een tank –, beeldelijk veel minder innovatief/veel braver dan zijn meesterstuk Chromophobia (1965, niet op deze dvd).

 

Niet enkel Servais is een Belgisch animatiemoment, ook Emma De Swaef is dat intussen al – ook al telt ze veel minder jaren op haar teller (maar des te meer prijzen en nominaties).

 

Haar korte, wollige stop-motion Oh Willy… is één van de meest succesvolle Belgische kortfilms ooit, en dé meest bekroonde kortfilm van Europa in 2012 (en de vierde meest bekroonde in 2013). Hoeveel prijzen de film exact won, tja, we zijn de tel wat kwijt. Het zou iets tussen de tachtig en 485.965 miljoenbiljard prijzen moeten zijn, geschat. Zo'n prijzenbeest kon Dalton Distribution niet zomaar laten passeren. Er kwam zelfs een aparte dvd uit van Oh Willy..., inclusief extra's zoals een heuse making-of. Om de populariteit van deze kortfilm nog een laatste keer te onderstrepen: de dvd is helaas niet langer terug te vinden de Daltonshop, want totaal, onherroepelijk, uitverkocht. De making of, die kan je gelukkig online nog (her)bekijken:

 

 

 

 

 

Oma van Karolien Raeymaekers is nog zo’n andere internationaal doorgebroken film, dat nog voor het de festivalcircuithitte viraal ging. Maar nóg beter dan Oma is Memee van Evelyn Verschoore, zowat de sterkste film (en tevens bij de oudste) op deze compilatie. En dat is exact waar deze dvd goed voor is, om jezelf (of anderen) de kans te bieden net van die – voor even – verloren gegane films te herontdekken. Verschoore toont – in Les triplettes de Belville-stijl – de liefde van een oudere vrouw in een bedrijvig (denk: rolstoelgymnastiek) rusthuis en haar saxofoonspelende overbuur. Naast beeldelijk knap, ook narratief – tot de clue toe – sterk. Héél tof.

 

Animatielegendes Wouter Bongaerts en Roman Klochkov mochten uiteraard ook niet ontbreken op deze selectie. Bongarts won met zijn Mouse For Sale de eerste VAF Wildcard voor Animatie ooit, in 2010. Deze staat niet op de dvd, maar - het erg knappe maar iet of wat te episodische – Mia wel. En Klochkov, tja, die levert het ene animatiesucces na het andere. Van afstudeerwerk Administrators in 2006 (niet op deze dvd) via het sociaal-kritische Natasha (wél op deze dvd) tot elke clip, tekening of film die hij nu maakt.

 

 

 

 

 

Verrassend

Iets minder bekend werk, maar daarom niet van minder talentvolle makers op 'Framed': Voltaire van Jan Snoeckx (“Kort en bondig: wereldniveau”, citeerden we nog in onze recensie), het strakke, futuristische Day_6011 van Raf Wathion en documentaire-animatie De Volgende, van Babs Raedschelders.

 

Verrassend goed is het iet of wat onbekendere Geruchten van Frits Standaert, waarbij een heel bos dieren – George Orwell’s 'Animal Farm' acherna - metafoor staat voor een paniekerige mensheid. Overigens won Standaert op het kortfilmfestival twee jaar terug de Publieksprijs voor Beste Animatie met zijn nieuwste film, Compte les moutons (niet op deze dvd).

 

---

 

Het enige jammere is dat Franstalige kortfilms ontbreken, dat het dus niet een Belgische, maar wel een uitsluitend Vlaamse selectie betreft. Autour du lac, La Boite des sardines of Deep Space van Bruno Tondeur – om er maar paar te noemen – hadden het lijstje mooi vervolledigd.

 

 

 

Sarah Skoric